Silikon Vadisine ve Teknoloji Dünyasına İçeriden Bir Bakış
kolai.com
Ana Sayfa
Yazı Ekle
Forumlar
Bilgi Bankası Kategorileri
Son Eklenen Bilgiler
Divan Edebiyatı
Osmanlıca Sözlük
Osmanlı Padişahları
Anadolu Beylikleri

Arama:
Bunlar da var
Katibî
Osmanlıyı anlamak...
Eflak Voyvodalığı
Şeyh Seyyid Mustafa Efendi
II. Selim
İstanbul’da Osmanlı dönemi hanım hayır severler ve vakıfları (1)
OSMANLININ EŞŞİZ ADALETİ
Osmanlı Hükümdarlarının Tarikat Erbabına Hürmetleri
Yeğen Mehmet Paşa
Köroğlu

Aradığınız soruların cevabını bulamadınız mı? Forumlarımızda sorun.

Anadolu Beyliklerinde Cami

Sayfadaki Başlıklar


ANADOLU BEYLİKLERİNE AİT XIV. ASIR YAPISI CAMİLERE TOPLU BİR BAKIŞ

ANADOLU BEYLİKLERİNE AİT XIV. ASIR YAPISI CAMİLERE TOPLU BİR BAKIŞ

Selçuk camilerinin, payeler veya sütunlar üzerine oturan düz tavanlı yapılar olduğu malûmdur. En basit manâda olmak üzere tekerrür eden kemersiz payelerle, her yeri aynı hacim kıymetinde olarak teşkil edilen Sivas Ulu Camii, taş sütunlu kemer duvarları üzerine oturan ahşap kirişlemeli ve toprak damlı Konya Alâaddin Camii, Kayseri Ulu Camii; ayrıca Afyon Ulu Camii, Ankara'da Aslanhane ve Ahî Şerafettin camileri gibi ahşap sütunlar üzerine oturan ahşap kirişleme tavanlı camilerin pek çok misalleri vardır.

Bu Ulu Cami tipinden ilk ayrılma ve toplu bir mekâna doğru temayül emareleri XIII. asır sonunda medrese - cami yapılarında görülür ki, Konyada Karatay va İnce Minareli bunların kıymetli iki misalidir. Burada orta avlu kare bir plâna getirilip bir kubbe ile örtülerek merkezî hacme doğru ilk adım atılmış oluyor. Bu anlayış çok ufak farklarla XIV. asrın ikinci yarısında yapılan Bursa Selâtin camilerine hâkim olmuştur.

Ulu Cami tipi, Anadolu Beyliklerinde de büyük cami mevzuunda en başta yer almış ve esasen mahdut olan imkânları nisbetinde inkişaf ettirilmiştir. Bunlardan ahşap direkler üzerine düz toprak damla örtülü Beyşehir'de Eşrefoğlu Camii (1296-1299), kemerler üzerine ahşap çatı ile Birgi Ulu Camii H. 712 (1312), ortada iki kubbe ve yanlarda ahşap çatılı İsa Bey Camii (1375), çapraz tonozla örtülü Manisa Ulu Camii (1378-79), yirmi kubbesile Bursa Ulu Camii (1399-1420) en mühimlerinden bir kaçıdır.

XIV. asrın ilk yarısından itibaren tek kubbeli camilerin ilk örneklerine rastlıyoruz ki, bunlar merkezî hacim anlayışının ilk emareleridir. Bilhassa Osman Oğul-lan, Germiyan Oğullan ve Candar Oğullarında hemen aynı yıllarda ve birbirine çok yakm karakterde olmak üzere bu tip eserlerin yapılmış olduğunu görüyoruz. Bursada Alâaddin Camii (1326), İznik'te Hacı Özbek Camii (1330), Afyon'da Kubbeli Mescit (1330), Kastamonuda İbni Neccar Camii (1353), bugüne kadar kalabilmiş kıymetli örneklerdir. Gene bu asırda büyücek bir kubbe ve daha alçak tutulmuş tâli kısımlarla santral hacmin genişletilmesi yolunda ilk adımlar atılmıştır.

Mut'da Lâl Ağa Camii (1356-1390), İznik'de Yeşil Cami (1379-90) bunun tipik iki misalini teşkil ederler.

Bize her konuda çekinmeden yazabilirsiniz