Silikon Vadisine ve Teknoloji Dünyasına İçeriden Bir Bakış
kolai.com
Ana Sayfa
Yazı Ekle
Forumlar
Bilgi Bankası Kategorileri
Son Eklenen Bilgiler
Divan Edebiyatı
Osmanlıca Sözlük
Osmanlı Padişahları
Anadolu Beylikleri

Arama:
Bunlar da var
Kütahya Kurşunlu Cami
III. Osman'ın Şahsiyeti
İRAD-I CEDİD
Molla Hüsrev
Ecdâdımız ne idi?
İstanbul'u aldıktan soma Fatih ilk iş olarak Ayasofya'ya
Türk Mûsikîsi’nin Kısa bir Tarihçesi
Molla Hüsrev
Divan-ı Hümâyun
Osmanlı Sultanlarının Ehl-i Beyt sevgisi

Aradığınız soruların cevabını bulamadınız mı? Forumlarımızda sorun.

Kıt 'a

Kıt’anın sözlük anlamı "parça, bölük, cüz"dür. Yalnız ikinci ve dördüncü dizeleri birbiriyle uyaklı 2 beyitlik nazım biçimine denir. Kıt'alar genellikle dörtlük adıyla anılmaktadır. Uyak düzenleri şöyledir : x a — x a

Kıt’arda beyitler arasında anlam birliği bulunur ve beyitler birbirini tamamlayıcı niteliktedir. Kıta nazım biçiminde şair mahlâs kullanmaz. Ancak, mahlas kullanılmış kıt'alar da vardır.

Konuları çok değişiktir.

a. Nazım

Birinci beyti musarra’ olan, başka bir deyişle birinci, ikinci ve dördüncü dizesi birbiriyle uyaklı kıt’alara denir. Örnek:

Ey felek maksadın ülfet mi adavet mi nedir
Yoksa ol mâh ile uşşâka felâket mi nedir
Ermeden vuslata hicrana eriştik amma
Anlasam bari bidayet mi nihayet mi nedir (Şeyh Galip)

b. Kıt’a-i Kebîre

Beyit sayısı ikiden artık olan kıt'alara denir. Matla' beyti olmayan bir gazel gibidir. Gazelden ancak, konu bakımından ayrılır. Uyak düzeni şöyledir:

xa — xa — xa — xa ...

Şâir mahlasını herhangi bir beyitte kullanır. Tarihler, genellikle bu türlü kıt'a biçimiyle yazılır, örnekler:

Her kimin var ise zâtında şerâret küfrü
Istılahât-ı ulûm ile müselmân olmaz

Ger kara taşı kızıl kan ile rengin etsen
Tab'a tağyir verip la'l-i Bedahşân olmaz

Eylesen tûtiye ta'lîm-i edâ-yı kelimât
Nutku inşân okır amma özü inşân olmaz

Her uzun boylu şecâ'at edebilmez da'vî
Her ağaç kim boy atar serv-i hırâmân olmaz (Fuzulî)

Kıt’alar divanlarda mukattaât başlığı altında yer alır.


Kaynak: DİLÇİN, Cem, Örneklerle Türk Şiir Bilgisi, 6. bs. Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, 2000.

Bize her konuda çekinmeden yazabilirsiniz