Katibî

Yaşamıyla ilgili çok az bilgimiz olan halk şairlerimizdendir. Bir şiirinden, adının Osman olduğu anlaşılıyor. Evliya Çelebi'nin Seyahatname’sinde sözü geçen âşıklardan biridir. Buradan XVII. yüzyılda yaşadığı sonucuna varılıyor. Evliya Çelebi'nin yazdığına göre Kâtibî koyun ticareti yaparmış. Kâtibî mahlasını almasından okur yazarlığının olduğu içindir.

IV. Murat'ın Bağdat Seferi üzerine bir övgü şiiri yazan Kâtibî'nin Kayıkçı, Kuloğlu, vb. halk ozanlarıyla çağdaş olduğu da şiirlerinden anlaşılıyor. Kâtibî'nin IV. Murat'la birlikte Bağdat Seferi'ne katıldığı, kendisinin bir asker-ozan (Yeniçeri) olabileceği de ileri sürülen görüşler arasında.

Aceb âhir zaman oldu gaziler

Aceb âhir zaman oldu gaziler
Büyük küçük birbirini beğenmez
Her mümin münafık cennet arzular
Tanrı naslb ettiğini beğenmez

Kediler köpekler ile savaşır
Micik deyû çarşı çarşı dolaşır
Nekbetî'si ehl-i ırza ulaşır
Orospular kendi erin beğenmez

Teklif ister bülbül güle konmağa
Pervaneler düşüp şem'a yanmağa
Oğlancıklar iştahından binmeğe
Doru ister atın kır'ın beğenmez

Babası anası koyun güttüren
Dağ başında kavalını öttüren
Kazma ile başın traş ettiren
Âhır-kâr ayak berberin beğenmez

Ot kökü balta sapının eğrisi
Yine gitmez tûreğinin ağrısı
Sofuluk satar bazı eşek uğrusu
Âşıkların aşk eserin beğenmez

Marifette kâmil olan yiğitler
Mağrur olmaz kendi nefsin öğütler
El içinde bilip gören şakirtler
Üstadını dahi pîrin beğenmez

Er olmaz kalbinde tutan gümânı
İsterse dolaşsın Hind'i Yemen'i
Der Kâtibî bizi beğenmeyeni
Deli gönül beğen derim beğenmez

Deli gönül melûl olup gam yeme

Deli gönül melûl olup gam yeme
Ağlamanın elbet gülmesi vardır
Adûya İntikam kalır mı böyle
Herkes ettiğini bulması vardır

Hak için ibadet eden sadıklar
Mertebesin bulur bağrı yanıklar
Bîvefa dilberi seven âşıklar
Gâhi böyle melûl olması vardır

Bu aşk dedikleri bir yoldur ince
Bülbüle cevr eder bir gül-i gönce
Bir güzelin kendi gönlü olunca
Tenhaca odaya gelmesi vardır

Bu bir eski sözdür söylenir ezel
Dilber akçe ister dinlemez gazel
Zengince bir âşık bulsa bir güzel
Züğürdü feryada salması vardır

Katibî sabreyle ötesi yakın
Hercai gözetmez tuz ekmek hakkın
Bîvefa dilbere aldanma sakın
Hemen bir yüzüne gülmesi vardır

Yüzünde harami benler saçılmış

Yüzünde harami benler saçılmış
Var ise can ister kulundan senin
Hüsnünün baharı taze açılmış
Emreyle dereyim gülünden senin

Her zaman âyine yüzüm sürdükçe
İltifat edersin bizi gördükçe
Var ol cihan içre dünya durdukça
Geçmesin adûlar yolundan senin

Bendeni seversin gayetle amma
Ben dahi severim ey melek-sîma
Bilirim âşıksın destinde hümâ
Bâz eksik olmasın kolundan senin

Hakikatli yârsın bilirsin halden
Huda ayırmasın sen servi daldan
Söyledikçe sözün tatlıdır baldan
Âb-ı zülâl akar dilinden senin

Kâtibî kapımdan yabana atma
Lûtfeyle yaşımı sellere katma
Bari gülmüş iken beni ağlatma
Aman aman Felek elinden senin

Bize her konuda çekinmeden yazabilirsiniz