Silikon Vadisine ve Teknoloji Dünyasına İçeriden Bir Bakış
kolai.com
Ana Sayfa
Yazı Ekle
Forumlar
Bilgi Bankası Kategorileri
Son Eklenen Bilgiler
Divan Edebiyatı
Osmanlıca Sözlük
Osmanlı Padişahları
Anadolu Beylikleri

Arama:
Bunlar da var
Osmanlı Maliyesi
Tımarlı Süvari Sınıfının Bozulması
Süleyman Nazîf
Yıldırım Bayezid'in Hakkaniyeti
Seyyid Abdullah Paşa
XVIII. Yüzyılda Osmanlı Donanması
Anadolu Beyliklerinde Sosyal ve İlmi Durum
Osmanlı padişahları neden hacca gitmediler?
Tebrikler
suleymanie hakkinda bir anekdot'u yazan arkadasa bir hatirlatma..

Aradığınız soruların cevabını bulamadınız mı? Forumlarımızda sorun.

Tuyuğ (Tuyuk)

Tuyuğ, uyak düzeni rübâi gibi olan ve aruzun yalnız fâ’ilâtün fâ’ilâtün fâ’ilün kalıbıyla yazılan, 4 dizelik bir nazım biçimidir. Birinci, ikinci ve dördüncü dizeleri uyaklı, üçüncü dizesi serbesttir (a a x a). Halk edebiyatında, onbirli kalıpla meydana getirilen mâni biçimindeki şiirlere de duyuğ denir.

Tuyuğ, yalnız Türk edebiyatında görülür. Halk edebiyatındaki mâni biçiminin karşılığı sayılabilir. Manide olduğu gibi tuyuğ da da ve genellikle cinaslı uyak kullanılır. Bu biçime daha çok Azeri ve Çağatay edebiyatlarında rastlanmaktadır. Edebiyatımızda en yok tuyuğ yazmış şair Kadı Burhaneddin'dir. Divanında 169 tuyuğ vardır,İvaz Paşzade Atayî, Nesimî ve Ali Şir Nevaî de tuyuğlarıyla tanınmıştır. Nesimî'nin tuyuğlarının çoğu musarra'dır. XVI. yüzyıldan sonra edebiyatımızda hemen hemen hiç tuyuğ yazılmamıştır. Kadı Burhaneddin’den bir örnek:

Dilberin işi itâb u nâz olur
Çeşmi câdû gamzesi gammaz olur
Ey gönül sabr et tahammül kıl ana
Yâra erişmek işi az az olur

Musarra' Tuyuğ

4 dizesi de uyaklı olan tuyuğdur. Nesimî'den örnek:

Alemi yüzün gül-istân eylemiş
Bülbülü ser-mest ü hayran eylemiş
Anberîn zülfün perişan eylemiş
Mâhım ebrinde pinhân eylemiş

Kaynak: DİLÇİN, Cem, Örneklerle Türk Şiir Bilgisi, 6. bs. Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, 2000.

Bize her konuda çekinmeden yazabilirsiniz